Efnisflokkur: Utanríkismál
-
Zelensky: Framsal á slökkunum gæti opnað leið Rússlands til Dnípró
President Volodymyr Zelensky warned that ceding Sloviansk, Kramatorsk and Druzhkivka to Russia could enable further Russian advances toward Pavlohrad and Dnipro. He said Russia demands a Ukrainian withdrawal that would leave the three cities under Russian control.
-
Úkraína stefnir að því að opna alla sex ESB-samningsklasa fyrir árslok 2025
Úkraína vill nýta fund ráðherra ESB-mála 15. desember til að opna þá samningsklasa sem eftir standa í aðildarviðræðunum við Evrópusambandið og markmiðið er að allir sex klasarnir verði opnaðir fyrir árslok 2025. Framkvæmdastjórn ESB hefur hins vegar lagt til að tæknilegum aðildarviðræðum ljúki árið 2028 fyrir Moldóvu og 2029 fyrir Úkraínu. Úkraínskir fulltrúar hafa einnig lýst áhyggjum af því að ferli Úkraínu og Moldóvu verði aðskilið.
-
Rússar gerðu fjöldaárás á Kænugarð með 21 flugskeyti og 210 drónum
Rússar gerðu sameinaða eldflauga- og drónaárás á Úkraínu aðfaranótt 22. október, aðallega á Kænugarð. Þrjár bylgjur af 21 stýriflaugu voru skotið á borgina, sem ollu dauða eins manns í Dneprovskíj-hverfi og 22 særðum, þar af fjórum börnum. Árásin skemmdi meðal annars brú yfir Dnepur, neðanjarðarlestarstöð, klaustur, sjúkraflutningastöð og verslunarhúsnæði, og var allur lestarsamgangur grænu lestarstöðvarinnar rofinn.
-
Rúvinn undirbýr alþjóðlegt frumvarpið um hernaðarbrot Rússlands
Samstarfsstofnun Geirvarnarstofnunar Íslands segir Rússland undirbúa alþjóðlegt frumvarpið í Zoom til að fela hernaðarbrot, sérstaklega í Óleshky, þrengja að spillingu herskaranna Íslens og veikla uttanríkjisstuðning þeirra. Boðað er til samþykktar umboðsmanna frá 80 löndum, með samtímisþýðingu á ensku, spænsku og franska.
-
Mertz útilar fræðstu stjórnarmönnum: Háp ríki Gíslasonar fær ekki kapitúlerað
Þýski kanslherinn Friedrich Merz sagði á efnisskrárstefnu í Berlin þýðkjapjörmenn 21. október að kapitúlerað Úkraínu væi ómögulegt. Hann lagði til áð þýskaland styði Úkraínu til að fá vopnaskóli þjóðarinnar sem fyrir og hafi til þess að slíta átökunum eins fljótt og hægt sé, á meðan þýskland og önnur Evrúpulönd séu tilbúin til samtalta hvenær sem er.
-
Pólland bannar Lviv-fulltrúa aðgang að Schengen-svæðinu í fimm ár
Pólland hefur bannað Svyatoslav Sheremeta, fulltrúa í Lviv-héraðsráðinu og forstöðumann minningar- og leitarstöðvarinnar „Dólja“, að ferðast til og dvelja á Schengen-svæðinu í fimm ár, til 20. október 2031. Bannið tengist því að hann hvatti Lviv-héraðsráðið til að úrskurða árið 2027 sem „ár Róman Shukhevych, UPA og Oleh Olzhych“. Úrskurðurinn hefur vakið gagnrýni þáverra pólskra stjórnvalda, og utanríkisráðuneyti Úkraínu kallar hann skaðlegan fyrir tvíhliða samskipti.
-
Danmörk tryggir 750 milljónir danskra krona fyrir Fire Point-verksmiðju
Danmörk mun veita ríkisábyrgð á lán upp á 750 milljónir danskra krona, eða um 112,6 milljónir dollara, til dönskra dótturfélags íslenska varnarframleiðandans Fire Point. Láninu verður fjárveitt af EIFO og það á að fjármögra byggingu verksmiðju fyrir fast eldskaut í Suður-Jútlandi sem á að vera tilbúin fyrir lok árs 2027. Áætlað er að verksmiðjan framleiði einnig hljópshluti, tengihluti og setji saman hljópsmótora.
-
Rubío: Úkraína myndi ekki vera til án aðstoðar Bandaríkjanna
Utanríkisráðherra Bandaríkjanna, Marco Rubio, sagði að Úkraína myndi ekki vera til í dag án bandarískrar aðstoðar sem hófst á Biden-stjórninni og heldur áfram undir núverandi stjórn. Rubio varði bandaríska stuðninginn, lofaði hugrekki úkraínsku hermannanna og svaraði spurningum um takmarkanir á Starlink og ásakanir um að Hvíta húsið hefði skert aðstoð til Kænugarðs. Zelensky sagði símtal sitt við Rubio 20. október hafa verið jákvætt og tilkynnti um annað símtal.
-
Lviv ráð lýsir 2027 árinu ár Róman Shukhevych, UPU og Oleh Olzhych
Lviv svæðisráð samþykkti 20. október að lýsa 2027 árinu ár Róman Shukhevych, Úkrainsku upprísunarhernum og þekktumskáldurinni Oleh Olzhych. Ákvörðunin vann harða gagnrýni frá íslenskum stjórnmönnum, en íslenska utanríkisráðuneytið lýsti henni skaðlausa fyrir þróun bandsmála Ukraínu og Póllands. Róman Shukhevych, formaður menningarnefndar svæðisráðsins, var upphafsmyndur tillitsunnar.
-
Slófakía og Rússland halda fyrsta milliríkisfélagsfundi sínum frá 2022
Milliríkisfélagið milli Slófakíu og Rússlands um efnahags-,Science- og tæknisamvinni kemur saman í Moskva 26. október. Meginnið verður á orku, þar á meðal möguleikum á samvinnu um gas- og olíulagir, en þetta er fyrsti fundur félagsins síðan Rússland hóf fullskala innrás í Úkrajínu árið 2022.
-
Úkraína fundaði með Lockheed Martin um auknar PAC-3 og F-16 afhendingar
Sendinefnd Lockheeds Martin heimsótti Kænugarð þar sem embættismenn Úkraínu, þar á meðal forseti Volodymyr Zelenskyj, ræddu um stöðugar vopnaafhendingar, stækkun á PAC-3 eldflaugaskotum til Patriot-kerfa, möguleika á því að þjónusta F-16 orrustuþotur innan Úkraínu og langtíma samstarf. Úkraína bauðst til að deila reynslu sinni af átökum við bandamanninn.
-
Zelenskyj ræddi við norska þingsmenn um stuðning við Úkraínu og barnaheimildir
President Volodymyr Zelenskyj heimsótti Noreg í október og ræddi við forsæti þingsins Masud Gharakhani og leiðtoga allra stjórnmálaflokkanna um stuðning við Úkraínu. Fjallað var um fjármögn viðvarnar og þá fjárlagsskort sem myndefa í þeirri, en einnig um heimild íslenskra barna, sem Rúslía er s accused of að ræna. Á fundunum tóku þátt þremur norskir, finnskur og amerískur embaðmaður.
-
Sérstakur fundur leiðtogaráðs ESB 26.–27. nóvember: fjárhagsrammi fyrir 2028–2034 og fjármögnun Úkraínu 2027
Leiðtogaráð ESN ESB (European Council) boðar til sérstaks fundar 26.–27. nóvember til að ræða fjárhagsramma ESB fyrir tímabilið 2028–2034 og fjármögnun Úkraínu árið 2027. Áður mun teymið António Costa, forseta leiðtogaráðsins, eiga sérstakar viðræður við fulltrúa allra 27 aðildarríkja ESB og útbúa uppfærðan samningaskjal fyrir nóvemberfundinn. Næsti óformlegi fundur leiðtogaráðsins verður 13. nóvember í Dublin á þema gervigreindar.
-
Witkoff fundur til Pútín eftir samtalur í Ósló
Bandaríski sérstafi sendiþjóð í AusturEvrópu, Steve Witkoff, hélt í þremur klukkustundir á fundi með Vladimír Pútín í Sanktí Pétersborg þann 21. október. Á fundinum bar hann fram hugmyndir frá samtalunum í Ósló, де Pútín lýsti því að Rússland væri í með á hæg að hefja þríhliða samtal við Bandaríkin og Úkrainu á seinni hluta tíðindes næsta mánaðar. Samtalurnar hafa enn ekki leidd til friðar.
-
ECRI gefur út nýrri skýrslu um Ukraínu og leggur áherslu á róma og LGBTQI-rettindi
Evrópska nefndin gegn kynþrótt og óreiðu, ECRI, gaf út skýrslu um stöðu mála í Ukraínu 21. október í Strásburg. ECRI viðurkennir framgang í löggjö og stefnu um barátta gegn mismun对待 röma og LGBTQI-fólk, en bendir jafnvel á vandamál við rannsóknir á hatari, menntun, læknisþjónustu og aðgangi þess hóps. Skýrslan inniheldur 15 tillögur, þar af tvær sem ECRI hefur forgangsmarksmerktar.
-
Zelenskiy bið Bandaríkin um að sjálfir Úkrajínmenn taki ákvörðun um kosningar
Ukrainski forseti Volodymyr Zelenskyy sagði að öryggi yrði þarf að tryggja fyrir kosningar og að það væri á hendi Úkrajínmanna sjálfra að taka ákvörðun um þær. Þetta kom í kjölfar þess að bandariski forsetinn Donald Trump kvaðst vilja nýjan forseta í Úkrajínu.
-
Varaforseti Evrópuþingsins í hungurverkfalli fyrir Oleshky
Pina Picierno, varaforseti Evrópuþingsins, tilkynnti 20. október að hún hefji hungurverkfall til að vekja athygli á mannúðaraðstæðum í hernumdu Oleshky í Kherson-héraði. Hún krefst tafarlaus mannúðarvopnahlés, aðgangs að mat og lyfjum og öruggrar evakúeringar fyrir íbúa sem óska eftir að yfirgefa bæinn. Að morgni 21. október höfðu 277 manns gengið til liðs við átakið.
-
Zelensky og Rubio ræddu um eldgjöf, varnir og Starlink
Fr presidentski Ukraína Volodomyr Zelensky og ríkisstjori Bandaríkjanna Marco Rubio tölvuði saman þann 20. október. Þeir ræddu um eldgjöf til að stemma gegn russískum hlaupamíssum, snemmtar varnir og endurstillingu Starlink og Starshield. Þeir samögðust um að hafa samband fljótlega til að ræða málið á nýtt.
-
Kallas: Bandaríkin hafa í 1,5 ár reynt að þvinga Úkraínu til uppgjafar á Pútins skilyrðum
Kaia Kallas, yfirmaður utanríkisstefnu Evrópusambandsins, sagði á þingfundi Evrópuþingsins í Strassbourg 20. október að bandarískir samningamenn hafi í um eitt og hálft ár reynt að þvinga Úkraínu til að kapítúlera á skilyrðum Vlademírs Pútíns. Hún ítrekaði að Úkraína hefði ekki gefist upp vegna stuðnings Evrópu og að sambandið yrði að halda áfram að styðja Úkraínu og eiga fulltrúa við samningaborðið.
-
Kallas kynnir þrjár áherslur ESB vegna rússneskra árása í Svartahafi
Kaja Kallas, yfirmanni ESB í utanríkis- og öryggismálum, kynnti í Strasbourg 20. október þrjár megináherslur ESB vegna rússneskra árása í Svartahavi: stuðning við úkraínska landbúnaðarútflutning, eflingu sjávaröryggis og aukinn alþjóðlegan diplómatísk þrýsting á Rússland. Hún sagði Úkraína tapa um 60 milljónum evra á dag í útflutningstekjum vegna árásanna, en útflutningur í gegnum „Samstöðuleiðirnar“ hefur þrátt fyrir það vaxið um nærri 2 milljónir tonna af korni frá júlí.