Úkraína setur á fót nefnd til að selja ríkisbréfin í Sense Bank og Ukrgasbank
Ríkisstjórn Úkraínu hefur stofnað nefnd til að sjá um sölu á ríkiseignarhlutum í Sense Bank og Ukrgasbank. Forsætisráðherra Serhij Koretskýj kynnti ákvörðunina og sagði markmiðið vera að skapa gagnsæjar og samkeppnishæfar söluaðstæður, með mögulegri þátttöku fulltrúa alþjóðlegra fjármálastofnana og stofnana ESB.
Helstu atriði
- Ríkisstjórn Úkraínu stofnaði nefnd til að sjá um sölu ríkisbréfanna í Sense Bank og Ukrgasbank.
- Forsætisráðherra Serhij Koretskýj kynnti stofnun nefndarinnar.
- Nefndin mun ákveða útboðsferlið, hvaða aðilar fá að taka þátt, og upphafsverð útboðsins í samræmi við ráðgjöf sérfræðinga.
- Nefndin mun ákveða sigurvegara og sölverð og leggja ákvarðanir sínar fyrir ríkisstjórnina til samþykktar.
- Fulltrúar alþjóðlegra fjármálastofnana og stofnana ESB geta tekið þátt í starfi nefndarinnar.
- Fjármálaráðuneytið hefur þegar valið ráðgjafa fyrir báða bankana.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Ákvörðunin markar formlega upphaf einkavæðingar tveggja ríkisrekinna banka, þar af annars sem ríkið eignaðist eftir að hluthafar hans — rússneskir viðskiptamenn á viðskiptabannlista — voru refsaðir. Forsætisráðherra tengdi ferlið við gagnsæi og samkeppnishæfni, og að Alþjóðlegar fjármálastofnanir og stofnanir ESB gætu komið að málinu. Það að Fjármálaráðuneytið hafi þegar valið ráðgjafa bendir til þess að undirbúningur sé að breytast í framkvæmd.
Hvað gerðist
Ríkisstjórn Úkraínu stofnaði nefnd til að hafa umsjón með sölu ríkiseignarhluta í Sense Bank og Ukrgasbank. Forsætisráðherra Serhij Koretskýj kynnti ákvörðunina, meðal annars í færslu á samfélagsmiðli. Nefndin mun ákveða útboðsferlið, hvaða aðilar fá að taka þátt, og upphafsverð útboðsins í samræmi við ráðgjöf sérfræðinga sem Fjármálaráðuneytið hefur þegar valið. Hún mun einnig ákveða sigurvegara og sölverð og leggja ákvarðanir sínar fyrir ríkisstjórnina til samþykktar. Fulltrúar alþjóðlegra fjármálastofnana og stofnana ESB geta tekið þátt í starfi nefndarinnar.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Úkraínskir miðlar — tveir fjölmiðlar og ett fréttastofa — leggja áherslu á að um sé að ræða ríkisstjórnarákvörðun undir forystu forsætisráðherra Koretskýjs og að markmiðið sé gagnsæi og samkeppnishæfni í komandi bankasölu. Umfjöllunin tengir söluna við víðara pólitískt samhengi, þar á meðal fyrri yfirlýsingar forseta Selenskíjs um einkavæðingu og rannsókn NABU „Forrest Gump“ sem snertir Sense Bank.
Hvar frásögnum ber ekki saman
Heimildir eru sammála um meginefnið en birta nöfn stjórnvalda í mismunandi stafsetningum (til dæmis „Serhiy Koretsky“ á móti „Serhiy Koretskyi“). Einnig er rannsókn NABU „Forrest Gump“ lýst í mismunandi smáatriðum: samkvæmt lögreglu var grunað að bankinn hefði verið notaður til að greina tryggingarfé fyrir aðila í „Midas“-málinu (svokallað „Mindich-mál“), en nafn viðkomandi var ekki gefið upp opinberlega; birtar upplýsingar benda þó til Hermans Halúsjtsjenkós.
Baksvið
JSC Ukrgasbank er 94,94% í ríkiseigu og hefur verið undir ríkisstjórn síðan 2009. Sense Bank (áður Alfa-Bank Ukraine) varð í ríkiseigu í júlí 2023 eftir að hluthafar hans — rússneskir viðskiptamenn á viðskiptabannlista — urðu fyrir áhrifum. Í maí 2025 sagði forseti Volodymír Selenskíj að Sense Bank ætti að einkavæða 2026. Í ágúst 2025 sagði Koretskýj að ríkisstjórnin hefði falið Fjármálaráðuneytinu að hraða sölu Sense Bank í kjölfar NABU-aðgerðarinnar „Forrest Gump“. Í ágúst 2025 komst ráðið um fjármálastöðugleika að þeirri niðurstöðu að salan myndið ekki ógna stöðugleika bankakerfisins. Í október 2025 ákvað ríkisstjórn Úkraínu að hefja undirbúning að sölunni.