Yfirmaður NATO-herja: Bandalagið reiðubúið fyrir mögulega rússneska stigmögnun
Formaður hernefndar NATO, admiral Giuseppe Cavo Dragone, sagði 19. september í Kaupmannahöfn að NATO væri reiðubúið að bregðast við mögulegri rússneskri stigmögnun á austurflanka bandalagsins. Dragone sagdi að bandalagið hefði um 4000 blaðsíður af heráætlunum fyrir varnir austurflankans og að herjum yrði áfram fjölgað. Yfirlýsingin er sett í samhengi við auknar viðvaranir frá Póllandi, Frakklandi, Hollandi, Litháen og Lettlandi um yfirvofandi rússneskar hreinnaárásir eða blandaðar árásir gegn NATO-löndum.
Helstu atriði
- 19. september sagði Giuseppe Cavo Dragone, formaður hernefndar NATO, á fundi 32 æðstu herforingja bandalagsins í Kaupmannahöfn að NATO væri reiðubúið.
- Dragone sagði: „Bandaríkin eru tilbúin, skipulagið er tilbúið, hermenn og vopn eru tilbúin."
- NATO hefur um 4000 blaðsíður af heráætlunum fyrir austurflankann, sem ná yfir sviðsmyndir frá lágmarkskreppu til íhlutunar á yfirráðasvæði bandalagsins.
- Bandamenn hafa frá 2023, eftir fulla innrás Rússlands í Úkraínu, sammælst um þrjár svæðisbundnar varnaráætlanir.
- Daginn áður, fimmtudaginn 18. september, varaði Donald Tusk, forsætisráðherra Póllands, við því að Moskvu gæti innan nokkurra mánaða ráðist dróna- eða eldflaugaárás á NATO-land sem uppgerða afvegaleiðingu.
- Sömuleiðis hafa fulltrúar Frakklands og Hollands varað við áhættu á rússneskri afvegaleiðingu gegn NATO-landi, og utanríkisráðherra Litháens sagði að gögn bentu til undirbúnings rússneskra blandaðra árása.
- 15. september sagði Nikolai Patrushev, aðstoðarmaður Pútíns, að í stríði gegn Moskvu myndi Varsjá „hverfa á tveimur til þremur dögum".
Hvers vegna þetta skiptir máli
Yfirlýsing Dragone er sú fyrsta frá æðsta herforingja NATO á sama tíma og evrópskar höfuðborgir vara við yfirvofandi rússneskum afvegaleiðingum eða beinum árásum á NATO-lönd. Hún staðfestir hernaðarlega viðbúnað bandalagsins, um 4000 blaðsíðna varnaráætlanir og áframhaldandi uppbyggingu afla, og setur viðvaranir Póllands, Frakklands, Hollands, Litháens og Lettlands í samhengi við sameiginlegt viðbragðsátak.
Hvað gerðist
Á fundi 32 æðstu herforingja NATO í Kaupmannahöfn 19. september sagði Giuseppe Cavo Dragone, formaður hernefndar bandalagsins, að NATO væri reiðubúið að bregðast við mögulegri rússneskri stigmögnun á austurflanka þess. Dragone sagði að bandalagið, skipulag þess, hermenn og vopn væru tilbúin, og að áfram yrði byggt upp bæði í mannafla og tæknilegum getum. NATO hefur um 4000 blaðsíður af heráætlunum fyrir austurflankann, sem ná yfir sviðsmyndir frá lágmarkskreppu til íhlutunar á yfirráðasvæði bandalagsins, en þær þrjár svæðisbundnu varnaráætlanir voru samþykktar árið 2023 eftir fulla innrás Rússlands í Úkraínu. Dragone sagði einnig að „ábyrgðarlaus hegðun Rússlands undanfarnar vikur og mánuði" hafi það markmið að grafa undan trausti og einingu bandalagsins, en að þessar tilraunir geri NATO „heldur samheldnara og ákveðnara". Dragone staðfesti að NATO-herforingjar hefðu ekki sérstaklega rætt nýleg viðvörunarorð bandamanna um mögulega rússneska afvegaleiðingu á fundinum. Yfirlýsingin kemur í kjölfar viðvörunar Donald Tusk, forsætisráðherra Póllands, fimmtudaginn 18. september, um að Moskvu gæti innan nokkurra mánaða ráðist dróna- eða eldflaugaárás á NATO-land við átakasvæðið sem uppgerða afvegaleiðingu til að prófa bandalagið, og svipaðra viðvarana frá Frakklandi, Hollandi og Litháen.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Úkraínskir miðlar setja yfirlýsingu Dragone í samhengi við vaxandi rússneska herferð gegn Evrópu og áþreifanleg atvik síðustu vikna. Þau nefna drónatilvik af strönd Rúmeníu, vopnaðan dróna á Leipzig-flugvelli, dróna sem flaug inn í Litháen frá Hvíta-Rússlandi og eldsvoða í drónaverksmiðju í Eistlandi sem Rússlandi er kennt um. Þau stilla einnig upp gagnstæðum sjónarhornum: annars vegar fullyrðingu Dragone um viðbúnað NATO, hins vegar mati forseta Lettlands, Edgars Rinkēvičs, (eða Volodymyrs Zelensky, samkvæmt einum uppruna) um að flest NATO-lönd gætu ekki varið sig gegn rússneskri eldflaugaárás, og að Evrópa haldi ekki í við þróun dróna- og loftstríðs sem Úkraína háir. Miðstöð stefnumótandi samskipta Úkraínu bætti við að Moskvu hafi einu sinni gert ráð fyrir að ná Kyiv hratt, og setti þannig staðhæfingu Patrushev um að Varsja „hverfi á tveimur til þremur dögum" í samhengi.
Hvar frásögnum ber ekki saman
Uppruni úkraínskra miðla greinir á um tvennt. Annars vegar er dagsetning viðvörunar Donald Tusk um mögulega rússneska dróna- eða eldflaugaárás ekki samræmd: sumir staðir setja hana á fimmtudag án nákvæmrar dagsetningar, a.m.k. einn nefnir 17. september og annar 18. september. Hins vegar er sá aðili sem sagði að flest NATO-lönd gætu ekki varið sig gegn rússneskri eldflaugaárás og að Evrópa haldi ekki í við drónaþróun ýmist sagður vera Edgars Rinkēvičs, forseti Lettlands, eða samkvæmt einum uppruna Volodymyr Zelensky, forseti Úkraínu.
Baksvið
Árið 2023, eftir fulla innrás Rússlands í Úkraínu, samþykktu NATO-bandamenn þrjár svæðisbundnar varnaráætlanir. Í ágúst innihéldu skýrslur bandarísku njósnastofnunarinnar viðvörun um að Moskvu hygðist ráðast takmarkaða árás á NATO-land innan nokkurra ára. Undanfarnar vikur hefur Evrópa orðið vör við aukin loftrýmisbrot og tilraunir til njósna og skemmdarverka vegna vaxandi spennu við Rússland. 15. september sagði Nikolai Patrushev, aðstoðarmaður Pútíns, að í stríði gegn Moskvu myndi Varsjá „hverfa á tveimur til þremur dögum". Á YES-ráðstefnunni í Úkraínu sagði Radosław Sikorski, utanríkisráðherra Póllands, að Pólland og bandamenn gætu hratt sigrað Rússland ef það réðist, og vísaði til yfirburða í flughernaði og langdrægum vopnum.