NABÚ og SAK gefa út grun um rannsóknarmenn frá réttarfræðistofnun
NABÚ og sérstök saksókn (SAK) hafa gefið tveimur rannsóknarmönnum hjá Réttarfræðistofnun Kíev-héraðs (КНДІСЕ) grun um að hafa gefið út vísvitandi röng verðmatsálit. Álitið átti að fela markaðsvirði íbuðakúningar í eigu konu hátt settra embættismanna í Öryggisþjónustu Úkraínu (SBU).
Helstu atriði
- NABÚ og SAK tilkynntu rannsóknarmönnum КНДІСЕ, sem er undir dómsmálaráðuneytinu, grun um brot.
- Í desember 2023 keypti kona hátt settra SBU-embættismanns íbúð fyrir 21,6 milljónir UAH, en kaupsamningur skráði verðið sem 12,8 milljónir UAH.
- Maí 2024: sérfræðinganefnd КНДІСЕ komst að því að markaðsvirði íbúðarinnar væri 12,3 milljónir UAH — 9,3 milljónum UAH lægra en raunverðlegt kaupverð.
- Sérfræðingarnir takmörkuðu samanburðarverð við 2.500–2.600 USD á fermetra í stað markaðsverðs um 3.000 USD og völdu ódýrustu tilboð frá 1.550 USD, að því er fram kemur.
- 11. nóvember 2024 drógu NABÚ-rannsóknarlögreglumenn til boku þá nefndarsérfræðiathugun sem þeir höfðu falið stofnuninni og kröfðust þess að gögn yrðu skilað án úrvinnslu.
- Sérfræðingar КНДІСЕ hunsuðu kröfuna, undirrituðu álit í byrjun desember 2024 en dagsettu það 8. nóvember 2024 — áður en til bókunarinnar kom.
- NABÚ-rannsóknarlögreglumenn fengu afrit af álitinu frá lögmanni grunaða embættismannsins, ekki frá КНДІСЕ.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Mál þetta beinist að trúverðugleiki ríkisrekins réttarfræðistofnunar undir dómsmálaráðuneytinu, sem er lykilþáttur í sönnunarfærslu úkraínska dómskerfisins. Það tengir saman tvær stofnanir sem oft eruðja í brennidepli baráttunnar gegn spillingu — NABÚ og SBU — í gegnum fjölskyldu æðsta embættismanns SBU. NABÚ nýtir málið til að krefjast þess opinberlega að sjálfstæð rannsóknarstofnun verði sett á fót undir stjórn þess til að koma í veg fyrir meintar vélbrögð með sönnunargögn.
Hvað gerðist
NABÚ og SAK tilkynntu rannsóknarmönnum hjá Réttarfræðistofnun Kíev-héraðs (КНДІСЕ), sem starfar undir dómsmálaráðuneytinu, grun um að hafa gefið út vísvitandi röng verðmatsálit. Álitið laut að íbúð í eigu konu hátt settra embættismanns í Öryggisþjónustu Úkraínu. Konan keypti íbúðina í desember 2023 fyrir 21,6 milljónir UAH, en í kaupsamningi var verðið vísvitandi lækkað í 12,8 milljónir UAH. Í apríl 2024 setti lögmaður parsins af stað verðmats- og byggingarsérfræðiathugun hjá КНДІСЕ, og í maí 2024 komst nefnd sérfræðinga að því að markaðsvirði íbúðarinnar væri 12,3 milljónir UAH — 9,3 milljónum UAH lægra en raunverðlegt kaupverð. Til að ná þessari niðurstöðu notuðu sérfræðingarnir meint óviðeigandi samanburðarhúsnæði og takmörkuðu samanburðarverð við 2.500–2.600 USD á fermetra í stað markaðsverðs um 3.000 USD, að því er kemur fram. Þann 11. nóvember 2024 drógu NABÚ-rannsóknarlögreglumenn, sem rannsaka kaupin, til boku þá nefndarsérfræðiathugun sem þeir höfðu falið stofnuninni og kröfðust þess að gögn yrðu skilað án úrvinnslu. Sérfræðingar КНДІСЕ hunsuðu kröfuna, luku athugun í byrjun desember 2024 og dagsettu álitið 8. nóvember 2024 — áður en til bókunar NABÚ kom. Afrit af álitinu barst NABÚ-rannsóknarmönnum í gegnum lögmann grunaða embættismannsins, ekki frá stofnuninni sjálfri.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Allir fjórir fréttakjarnarnir eru birtir í Úkraínu (úkraínskir titlar) og byggja frásögn sína á opinberum tilkynningum NABÚ. Þeir stilla КНДІСЕ, undir dómsmálaráðuneytinu, upp sem þá stofnun þar sem grunur beinist að sérfræðingum, og NABÚ-rannsóknarlögreglumennu sem þá aðila sem uppljómuðu meinta hlutina og bregðast við. Sjálfgefin afstaða NABÚ — að meintum vélbrögðum yrði komið í veg fyrir með sjálfstæðri rannsóknarstofnun undir stjórn þess — er sett fram sem hluti af fréttinni, ekki sem utanaðkomandi ummæli. Engar erlendar miðstöðvar eða rödd annarra en úkraínskra koma fram í heimildum.
Baksvið
Í desember 2023 keypti kona hátt settra SBU-embættismanns íbúð fyrir 21,6 milljónir UAH, en í samningi var verðið skráð 12,8 milljónir UAH. Í apríl 2024 fékk lögmaður parsins КНДІСЕ til að framkvæma verðmats- og byggingarsérfræðiathugun. Í maí 2024 komust sérfræðingar КНДІСЕ að því að markaðsvirði íbúðarinnar væri 12,3 milljónir UAH — 9,3 milljónum UAH lægra en raunverðlegt kaupverð — með því að nota óviðeigandi samanburðarhúsnæði. Sérfræðingarnir takmörkuðu samanburðarverð við 2.500–2.600 USD á fermetra í stað um 3.000 USD á fermetra og völdu ódýrustu tilboð frá 1.550 USD á fermetra. Þann 11. nóvember 2024 drógu NABÚ-rannsóknarlögreglumenn, sem rannsaka kaup á íbúðinni, til boku nefndarsérfræðiathugun sem þeir höfðu falið stofnuninni og báðu um að gögn yrðu skilað án úrvinnslu. Sérfræðingar КНДІСЕ hunsuðu kröfuna, luku athugun í byrjun desember 2024 og dagsettu álitið 8. nóvember 2024 — fyrir til bókun NABÚ. Afrit af álitinu barst rannsóknarlöglóglunum ekki um frá КНДІСЕ heldur í gegnum lögmann grunaða embættismannsins.