Drónaárás á stærstu gagnaver Yandex í Kalúga – önnur árás á Yandex innan sólarhrings
Drónaárás í nóttinni 9. október skeinn á stærstu og öflugustu gagnaver Yandex í Kalúga í Rússlandi. Nokkur einingar miðstöðvarinnar voru algjörlega tekin úr notkun og Yandex varaði við því að sumar þjónustur gætu orðið fyrir truflunum. Þetta er önnur árásin á Yandex innar rúmlega sólarhrings, eftir að gagnaver fyrirtækisins í Sasovo í Rýazan-fylki varð fyrir drónum 8. október og olli eldsvoða og víðtækum truflunum.
Helstu atriði
- Drónaárás í nóttinni 9. október skeinn á gagnaver Yandex í Kalúga.
- Nokkrar einingar gagnaversins voru algjörlega teknar úr notkun.
- Yandex varar við mögulegum truflunum á þjónustum og segir engan hafa slasast á svæðinu.
- Kalúga-miðstöðin er stærst og öflugust Yandex-gagnavera í Rússlandi, með 63 MW hönnunarrafafl.
- Hér er um að ræða önnur árás á Yandex innan rúms sólarhrings, eftir drónaárás á Sasovo-gagnaverið í Rýazan-fylki 8. október.
- Yandex sagðist ekki geta staðfest hvort tæki í Sasovo-gagnaverinu yrðu endurreist.
- Ríkisstjóri Kalúga-fylkis, Vladislav Shapsha, sagði 26 drónur skotin niður og níu manns slasast í árásinni á héraðið.
- Í september (23.–28.) ollu rússneskar árásir skemmdum á að minnsta kosti sex gagnaverum í Úkraínu, þar á meðal MiroHost, Parkovyi, Data Group, UTELS og Pavutyna.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Kalúga-miðstöðin er stærst og öflugust gagnaver Yandex í Rússlandi, með 63 MW hönnunarrafafl og 130.000 fermetra flatarmál, og myndar því kjarna rekstrarins. Árásin kemur aðeins sólarhring eftir að Sasovo-gagnaverið varð fyrir drónum og olli eldsvoða, og þessar tvær árásir hafa þegar sýnt áhrif á Yandex-þjónustur (Yandex.Disk, Yandex.Documents, Yandex.Mail) og á þriðja aðila eins og Avito, IVI, MegaFon, Rússnesku járnbrautirnar og T-Bank. Úkraínskir miðlar setja árásina í samhengi við fyrri rússneskar árásir á úkraínsk gagnaver í lok september og byrjun október og lýsa henni sem hluta af gagnkvæmri og vaxandi átökum um stafræna innviði.
Hvað gerðist
Aðfaranótt 9. október 2026 varð gagnaver Yandex í Kalúga í Rússlandi fyrir drónaárás. Yandex staðfesti að hluti innviða miðstöðvarinnar skemmdist og að nokkrar einingar hafi verið algjörlega teknar úr notkun, og varaði við því að sumar þjónustur gætu orðið fyrir truflunum. Fyrirtækið sagði engan hafa slasast í gagnaverinu sjálfu og að neyðarþjónusta og sérfræðingar Yandex væru á vettvangi að meta skemmdir. Ríkisstjóri Kalúga-fylkis, Vladislav Shapsha, sagði 26 drónur hafa verið skotnar niður yfir héraðið og að níu manns hefðu slasast í næturaárásinni, en ekki er ljóst hvort meiðslin tengjast gagnaverinu eða öðrum hlutum héraðsins, þar sem einnig varð skemmdir á sveitarfélagainnviði og einkahúsum í tveimur sveitarfélögum. Þetta er önnur árásin á Yandex innan rúms sólarhrings: 8. október varð gagnaver fyrirtækisins í Sasovo í Rýazan-fylki fyrir drónum, eldur kom upp og starfsemi miðstöðvarinnar var stöðvuð. Sasovo-gagnaverið hýsir tvær af þremur ofurtölvum Yandex sem notaðar eru til þjálfunar tauganeta, og Yandex sagði síðar að ekki væri hægt að staðfesta hvort enduruppbygging tækja þar væri möguleg. Eftir Sasovo-árásina varð truflun á Yandex.Disk, Yandex.Documents og Yandex.Mail, auk þjónustu Avito, IVI, MegaFon, Rússnesku járnbrautanna (RZhD) og T-Bank. Yandex rekur fimm megingagnaver í Rússlandi; þrjú – í Vladímír, Mytisjtsji og Ivanteyevka – eru óskemmd, auk gagnavers í Mäntsälä í Finnlandi sem þjónar alþjóðamarkaðnum.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Úkraínskir miðlar (ЛІГА.net LB.ua, Українска правда, Forbes Ukraine, НВ, Громадське радіо, ZN.UA, Інтерфакс-Україна, Укрінформ) setja árásina á Kalúga-gagnaverið í samhengi við fyrri rússneskar árásir á úkraínsk gagnaver í lok september og byrjun október og lýsa henni sem gagnkvæmu eða hefnandi skrefi í vaxandi átökum um stafræna innviði. Fréttamennirnir leggja áherslu á að Kalúga-miðstöðin er stærst og nýjust gagnaver Yandex í Rússlandi, að hún veiti stóran hluta af skýjaafkastagetu fyrirtækisins og að hún sé um 5,2 sinnum öflugri en Sasovo-gagnaverið sem varð fyrir barðinu á árás daginn áður. Þá erði einnig bent á rekstrarlegar afleiðingar fyrir rússneska notendur, þar sem Yandex hefur þegarð varað við þjónustutruflunum og Sasovo-árásin olli víðtækum truflunum á Yandex-þjónustum og þriðja aðjarar eins og Avito, IVI, MegaFon, Rússnesku járnbrautanna og T-Bank. Úkraínskir herbréfamenn höfðu ekki gefið út ummæli um Kalúga-árásina á þeim tíma sem fréttir voru skrifaðar.
Hvar frásögnum ber ekki saman
Heimildir greinir á um það hvort níu slösuðu í Kalúga-fylki tengist gagnaverinu sjálfu eða dreifðari árás á héraðið: Yandex staðfestir engan hafa slasast í miðstöðinni sjálfri, en ríkisstjórinn Vladislav Shapsha sagði níu manns hafa slasast í næturaárásinni á héraðið, og skemmdir voru skráðar á sveitarfélagainnviði og einkahúsum í tveimur sveitarfélögum. Þá lýsa heimildir Kalúga-miðstöðina mismunandi: sumar kalla hana stærstu gagnaver Yandex, aðrar öflugustu, og ein staðsetur hana sérstaklega í iðnaðargarðinum Grabtsevo, á meðan önnur lýsir henni einnig sem nýjustu gagnaveri fyrirtækisins.
Baksvið
Yandex rekur fimm megingagnaver í Rússlandi og eitt í Mäntsälä í Finnlandi sem þjónar alþjóðamarkaðnum. Eftir tvær árásir eru þrjú innanlandsmiðstöðvar – í Vladímír, Mytisjtsji og Ivanteyevka – enn óskemmdar. Skýjainnviðir Yandex eru hönnuð með fjórar „availability zones“ sem gera kleift að endurheimta gögn að hluta og færa álag á aðrar miðstöðvar. Sasovo-gagnaverið, sem varð fyrir árás 8. október, er staðsett á lóð Sasta-verksmiðjunnar í Rýazan-fylki, en Sasta framleiðir CNC-vinnsluvélar og tengist birgðum rússneska hernaðar-iðnaðarins. Á sama tíma ollu rússneskar árásir á tímabilinu 23.–28. september skemmdum á að minnsta kosti sex úkraínskum gagnaverum – MiroHost, Parkovyi, Data Group, UTELS og Pavutyna, auk árása á Kyivstar og Ukrtelecom – og Parkovyi-gagnaverið hætti alveg starfsemi 1. október 2026. Cyberlaw-sérfræðingurinn Sarkis Darbinyan áætlaði að í Rússlandi séu nær 200 gagnaver og að skemmdir á einstökum svæðisbundnum miðstöðvum gætu valdið truflunum í ríkiskerfum, heilbrigðisþjónustu, rafrænum einkunnabókum skóla og netbundnum sjóðsvélum, án þess að ógna stórum netaðröngunum.