Le Pen og Bardella fordæma „fjandsamlegar aðgerðir“ Rússlands og lofa vörnum Frakklands
Leiðtogar franskra öfgahægrimans, Marine Le Pen og Jordan Bardella, gáfu út sameiginlega yfirlýsingu laugardaginn 19. september þar sem þau fordæma „fjandsamlegar aðgerðir“ Rússlands og útiloka að nein þvingun geti knúið Frakkland til að styðja hernaðarmarkmið Moskvu í Úkraínu. Yfirlýsingin kom daginn eftir fund í Elysee-pallatininu um landfræðilegar ógnir við Frakkland og í kjölfar þess að Emmanuel Macron skipaði ríkisstjórninni að undirbúa áætlun um vernd mikilvægra innviða.
Helstu atriði
- Marine Le Pen og Jordan Bardella gáfu út sameiginlega yfirlýsingu 19. september sem fordæmir „fjandsamlegar aðgerðir“ Rússlands.
- Þau lýsa því yfir að Rússland geti hvorki beint né óbeint ráðið stefnu Frakklands með ógnum, hótunum eða þvingunum.
- Þau útiloka að nein undirróðursaðgerð knúi Frakkland til að styðja hernaðarmarkmið Rússlands í Úkraínu.
- Þau fordæma ákvörðun Moskvu um að taka eignir evrópskra fyrirtækja í Rússlandi, þar á meðal Nestlé og Auchan, undir ríkisstjórn og kalla það „fjandsamlegan akt“.
- Þau lýsa stuðningi við ráðstafanir til að styrkja öryggi mikilvægra innviða Frakklands og að Frakkland verði að bregðast við fjandsamlegum aðgerðum á yfirráðasvæði sínu.
- Yfirlýsingin kom daginn eftir fund í Elysee-pallatininu sem Bardella sótti og þar sem Macron tilkynnti áætlun um vernd mikilvægra innviða gegn rússneskum blandaðri hryðjuverkaárásum.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Yfirlýsingin markar óvenju afdráttarlausa afstöðu gegn Moskvu frá flokki sem lengi hefur verið gagnrýndur fyrir hlutlausa afstöðu til Rússlands. Hún fellur saman við vaxandi evrópska áhyggjuefni af rússneskum blönduðum árásum og kemur í aðdraganda forsetakosninga í Frakklandi árið 2027, þar sem Le Pen er í forystu skv. skoðanakönnunum og Bardella er talinn geta orðið forsætisráðherra.
Hvað gerðist
Marine Le Pen, formaður frönsku öfgahægriflokksins Rassemblement National (National Rally), og Jordan Bardella, opinber flokksleiðtogi síðan 2022, gáfu út sameiginlega yfirlýsingu laugardaginn 19. september. Þar fordæma þau rússneskar „fjandsamlegar aðgerðir“ og lýsa því skýrt yfir að Rússland geti hvorki beint né óbeint ráðið stefnu Frakklands í gegnum ógnir eða þvingun. Þau útiloka að Frakkland verði neytt til að styðja hernaðarmarkmið Moskvu í Úkraínu og fordæma sérstaklega ákvörðun Kremlar um að taka eignir evrópskra fyrirtækja — þar á meðal Nestlé, Auchan og Leroy Merlin — undir ríkisstjórn. Þau lýsa stuðningi við að styrkja öryggi stratískra innviða Frakklands og skuldbinda sig til að bregðast við hvers kyns fjandsamlegum aðgerðum á yfirráðasvæði Frakklands. Yfirlýsingin var birt daginn eftir fund í Elysee-pallatininu sem Bardella sótti og tileinkaður var landfræðilegum ógnum sem Frakkland stendur frammi fyrir, og í kjölfar þess að Emmanuel Macron tilkynnti 18. september að hann hefði falið ríkisstjórninni að undirbúa áætlun um vernd mikilvægra innviða gegn rússneskum blönduðum árásum.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Úkraínskar fjölmiðlaumfjöllun setur yfirlýsinguna í samhengi við hernaðarátök Rússlands í Úkraínu og leggur áherslu á tvö atriði: annars vegar að Le Pen og Bardella útiloki að Frakkland verði neytt til að styðja hernaðarmarkmið Moskvu í Úkraínu, hins vegar að þau telji lýðræðislega umræðu í Frakklandi um umfang og skilyrði aðstoðar við Úkraínu lögmæta. Úkraínskir miðlar draga einnig fram sögu Le Pen við Moskvu — 9,4 milljóna evra lán frá rússneska banka 2014 og heimsókn hennar til Pútín árið 2017 — sem skýrir hvers vegna afstaða hennar gegn Rússlandi er talin markverð.
Hvar frásögnum ber ekki saman
Sumir úkraínskir miðlar (Бабель, Укрінформ) greina frá því að dómstóll í París hafi 31. mars 2025 dæmt Le Pen í fjögurra ára fangelsi og bannað henni að gegna opinberu embætti í fimm ár, sem útiloki hún frá forsetakosningunum 2027. Önnur umfjöllun (tiltekið í einni heimild) segir aftur á móti að í júlí hafi áfrýjunardómstóll staðfest sakfellinguna en leyft henni að bjóða sig fram í kosningum.
Baksvið
Yfirlýsingin fellur inn í breiðara evrópskt samhengi: Macron tilkynnti 18. september að hann hefði skipað ríkisstjórninni að undirbúa áætlun um vernd mikilvægra innviða. Pólland forsætisráðherra, Donald Tusk, hefur sagt að njósnir bendi til rússneskra „áætlana um blandaðar árásir“ gegn löndum sem styðja Úkraínu. Forseti framkvæmdastjórnar ESB, Ursula von der Leyen, hefur sagt að ESB hyggist kynna nýja öryggisstefnu til viðbótar við 4. grein NATO-sáttmálans. Le Pen sagði 16. september að Frakkland geti ekki haldið áfram fyrri fjárhagsstuðningi við Úkraínu, en að það sé ekki „óvægið í garð Úkraínu“ og að hægt sé að halda áfram að þjálfa og útvega hermönnum úr úkraínsku herliði. Bardella hefur lagt til að Frakkland hljóti fjárhagslega endurgjald fyrir hernaðar- og fjárstuðning við Úkraínu og vitnað til „steinefnasamnings“ Bandaríkjanna við Úkraínu sem fyrirmynd. Kiel-stofnunin (Ukraine Support Tracker) metur heildarfranskur stuðningur við Úkraínu frá upphafi stórátökanna á 26,2 milljarða evra, þar af 7,9 milljarðar sem beinn tvíhliða stuðningur og 18,3 milljarðar í gegnum ESB.