ESB mun nýja samféllegu lán til að styðja Úkraínu – Belgía og Þýskaland standa í hausum við nýtingu frosna russneskra eignar
Frumskipanir ESB og nokkur aðildarríki hafa virkjað vinnu við að tryggja nýtt samfellt lán til að fjármagna rekstur Úkraínu. Áætlað er að lánið veiti um 45 milljarða evra viðbótarframlag, en dæmi um rekstursarvak eru einungis um 70 milljarða evra. Belgía og Þýskaland hamla enn nýtingu á frosnum eignum Seðlabanka Rússlands vegna áhættu um rússneskar málsóknir og krafan um samfylki um enduragreiðslur.
Helstu atriði
- Nýtt samfellt lán gæti veitt Úkraínu um 45 milljarða evra viðbótarframlag.
- Rekstursarvak Úkraínu árið 2027 gæti orðið um 70 milljarða evra eða 78,5 milljarða dollara.
- Frumskipanir ESB og nokkur aðildarríki hafa virkjað vinnu við nýtt samfellt lán.
- Líðir ESB samgökkustu fyrir 90 milljarða evra láni til Úkraínu fyrir 2026 og 2027.
- Fjármögnun fyrri lánsins fór fram á fjármarkaðum undir ábyrgð sameiginlegs ESB-búdgeits, ekki úr frosnum eignum Seðlabanka Rússlands.
- Tchekkia, Úngarland og Slóvenía neituðu að taka að sér ábyrgð fyrir 90 milljarða evra láninu.
- Belgía hélt áfram því að hamla því að frosnar eignir Seðlabanka Rússlands, sem eru um 210 milljarða evra í vörslu Euroclear í Brúsel, nýttar til að fjármagna Úkraínu.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Ef samfella lánið verður samþykkt gæti það veitt Úkraínu um 45 milljarða evra til að standast undir rekstursarvaki sínum. Ef það næst ekki í lykt gæti hlutfall af gapinu þurft að koma frá öðrum erlendum aðilum. Auk þess er málið tengt framtíð ESB-búdgeitsins, því Þýskland hefur tengd eigin afstöðu til stuðnings Úkraínu við sambykkingu fjöl ára búdgeits.
Hvað gerðist
Frumskipanir ESB og nokkur aðildarríki hafa virkjað vinnu við að fá stuðning við nýtt samfellt lán til að fjármagna þarfir Úkraínu. Evrópski efnahagsráðherinn Valdis Dombrovskis sagði að lán fyrir yfir almennings skuld væri eitt af aðalvalkostunum sem til skoðunar væru og gæti tryggt um 45 milljarða evra viðbótarframlag. Áætlað er að ESB tryggi um það bil þriggja hluta rekstursarvaksins, sem gæti numið um 70 milljarða evra, en aðrir erlendir aðilar restinn. Líðir ESB ætla að ræða málið í Dublin í næstu tveimur dögum, þar sem verður fjallað um fjárlagagap Úkraínu og búdgeit ESB. Í millitíð því hafa Belgía og Þýskaland blokkeð því að frosnum eignum Seðlabanka Rousslands sé breytt í fjármögnun fyrir Úkraínu. Belgía vill fá áhættuna dreifð meðal ríkja ESB og segir að ríkið geti ekki borið sjálfkrafa ábyrgð á hugsanlegum rússneskum málsóknum eða enduriskrifaðarkröfum. Þýskland hefur einnig lýst því að það styðji núverandi ákvarðun um samfellt lán, þótt það sé neikvætt í garði um samfélleg lán.
Hvernig úkraínskar heimildir lýsa atburðinum
Úkraínskir fjölmiðlar leggja áherslu á þörfina fyrir viðbótarfjárveitingar og sjá nýtt samfellt lán sem helstu leið til að loka um 45 milljarða evra skorti í fjárlögum. Þeir fjalla einnig ítarlega um stöðu Belgíu og Þýsklands í málinu um frosnar eignar, þar sem ábyrgð á hugsanlegum rússneskum kröfum er kjarnamálur. Samþykkt þátttaka ESB-ríkja í fjármögnun Úkraínu er tengd ábyrgðarhlutaskiptingu og framtíðar ákvarðunum um ESB-búdgeitinn.
Hvernig erlendar heimildir lýsa atburðinum
Franskur fjölmiðill leggur meiri áherslu á afstöðu Friedrich Merz um skyldu allra ríkja ESB til að taka þátt í fjármögnun Úkraínu og á hans ályktun um að geta blokkeð samfellt búdgeit. Alpýðíslegur áherslu snýst einnig að því að stefna varðandi Úkraínu verði tengd ESB-búdgeiti og að kostnaðurinn sé dreifður meðal aðildarríkja.
Baksvið
Líðir ESB samgökkustu fyrir 90 milljarða evra láni til Úkraínu fyrir 2026 og 2027 á lokum ársins 2025. Fjármögnun þess fyrri láns fór fram á fjármarkaðum undir ábyrgð sameiginlegs ESB-búdgeits, ekki úr frosnum eignum Seðlabanka Rousslands. Tchekkia, Úngarland og Slóvenía neituðu ábyrgð á láninu, en þessi leið gerði þó að hann gæti framkvæmt án fjárhagsskuldbinda þeirra. ESB hafði einnig leitað eftir viðbótarfjárveitingum fyrir Úkraínu árið 2027 á fundum Alþjóðagjaldeyrfélagsins og G7.