Rússnesk dróna rak í kjarnarannsóknarstofnun í Kýiv
Þann 30. september 2026 klukkan 18:18 að staðartíma í Kýiv rak rússneskt dróni á svæði Kjarnarannsóknarstofnunar Háskólavísindasamtaka Úkraínu, þar sem rannsóknarofninn VVR-M er staðsettur. Eldur kom upp á lóðinni og var slókkt skjótt, en engin særið eða afföll urðu. Ofninn og öryggiskerfi hans skemmdust ekki, og geislunarmælingar héldust innan eðlilegs bakgrunns (0,16–0,20 µSv/klst).
Helstu atriði
- 30. september 2026 kl. 18:18 að staðartíma í Kýiv rak rússneskt dróni á svæði Kjarnarannsóknarstofnunar Háskólavísindasamtaka Úkraínu.
Hvers vegna þetta skiptir máli
Árásin beindist að borgaralegri kjarnarannsóknarstofnun á tímum stríðsátaka, sem vekur áhyggjur af árásum nálægt kjarnastöðvum. Úkraínska ríkisstofnunin fyrir kjarna- og geislavarnaeftirlit (Держатомрегулювання) lýsti árásinni sem árás á friðsamlega kjarnastöð sem eingöngu sinni vísinda- og rannsóknarstörfum, og sagði hana sýna skeytingarleysi Rússlands gagnvart viðurkenndum reglum um kjarna- og geislavarnir og jafnframt stríðsglæp. VVR-M ofninn geymir geislavirk efni og er mikilvægt rannsóknartæki í kjarnaeðlisfræði fyrir Úkraínu.
Hvað gerðist
Að kvöldi 30. september 2026, klukkan 18:18 að staðartíma í Kýiv, rak rússneskt dróni á svæði Kjarnarannsóknarstofnunar Háskólavísindasamtaka Úkraínu (Institute for Nuclear Research of the National Academy of Sciences of Ukraine) á Prospekt Nauky í Kýiv, þar sem rannsóknarofninn VVR-M er staðsettur. Eldur kom upp á lóðinni og var slökktur fljótt. Engir starfsmenn særðust eða fórust. Samkvæmt yfirvöldum urðu ofninn sjálfur og öryggiskerfi hans ekki fyrir skemmdum, og engar breytingar urðu á geislunarbakgrunni; mælingar héldust innan eðlilegs bakgrunns, 0,16–0,20 µSv/klst. Rannsókn og mat á tjóni stendur yfir. Úkraínska ríkisstofnunin fyrir kjarna- og geislavarnaeftirlit lýsti árásinni sem árás á friðsamlega kjarnastöð sem eingöngu sinni vísinda- og rannsóknarstörfum, og sagði hana sýna skeytingarleysi Rússlands gagnvart viðurkenndum meginreglum og reglum um kjarna- og geislavarnir, og jafnframt stríðsglæp.
Baksvið
Kjarnarannsóknarstofnun Háskólavísindasamtaka Úkraínu er leiðandi rannsóknarstofnun á sviði kjarna- og öreindafræði, kjarnorku og geislavistfræði. Rannsóknarofninn VVR-M var tekinn í notkun 12. febrúar 1960 og er notaður sem nifteindalind fyrir grunn- og hagnýtar rannsóknir í kjarnaeðlisfræði. Frá febrúar 2022 hefur ofninn verið í lokaðri stöðu með fullkomlega tæmda virka kjarnann til að draga úr geislaváhrifum, og notkun hans takmarkast við reglubundið viðhald öryggiskerfa. Sama kvöld urðu tvær drónaskotrásir í Kýiv nálægt stoðvirki Pivdennyi (Suður) brúarinnar, og umferð um brúnna var stöðvuð.